Bharatiya Nyaya Sahita : దొంగతనం, దోపిడీ, చోరీ అర్ధాలు వేరు, భారతీయ న్యాయవ్యవస్థలో శిక్షణలు వేరు!

Bharatiya Nyaya Sahita : దోపిడీలో దొంగతనం కూడా ఉంటుంది. భారత న్యాయ సంహిత సెక్షన్ 309 ప్రకారం దోపిడీ అనేది ఒక రకమైన దొంగతనం. దీనిలో ఎవరైనా దొంగతనం సమయంలో లేదా తర్వాత మరణం, భయాన్ని కలిగిస్తారు.

దొంగతనం, దోపిడీ, డకోయిటీ.. వీటికి భారతీయ న్యాయవ్యవస్థలో తేడా ఏంటో తెలుసా ?

Source : twitter

Bharatiya Nyaya Sahita : భారతదేశంలో ప్రతి నేరానికి తగిన చట్టాలు రూపొందించబడ్డాయి.   అనుమతి లేకుండా ఎవరైనా మీ వస్తువులను తీసుకున్నప్పుడల్లా లేదా బలవంతంగా దానిని స్వాధీనం చేసుకోవడానికి ప్రయత్నించినప్పుడుడ దానిని  అప్పుడు దానిని  దొంగతనం, దోపిడీ, బందిపోటు, కన్నం వేయడం వర్గంలో ఉంచుతారు. కానీ దొంగతనానికి, దోపిడీకి మధ్య తేడా మీకు తెలుసా? ఏ నేరానికి శిక్ష ఏమిటి? దొంగతనం ఎప్పుడు దోపిడీ లేదా దొంగతనంగా వర్గీకరించబడుతుంది? పోలీసులు ఎవరినైనా ఎప్పుడు అరెస్టు చేయగలరు? ఈ ప్రశ్నలన్నింటికీ సమాధానాలు ఈ కథనంలో తెలుసుకుందాం.  గత సంవత్సరం 2024లో అమలు చేయబడిన భారత న్యాయ సంహితలోని సెక్షన్ 303లో దొంగతనం, సెక్షన్ 309 కింద దోపిడీ, సెక్షన్ 310 కింద బందిపోటు,  సెక్షన్ 311 కింద మరణం లేదా తీవ్రమైన గాయాన్ని కలిగించే ప్రయత్నంతో దోపిడీ చేయడం వంటి నేరాలను వర్గీకరించారు.  నిర్వచించబడ్డాయి.

దొంగతనం
చట్టం ప్రకారం దొంగతనం అంటే ఇతరుల ఆస్తిని అనుమతి లేకుండా తీసుకొని దానిని ఉంచుకోవాలనే ఉద్దేశ్యంతో చేయడం. ఇందులో దుకాణం నుండి దొంగిలించడం, జేబు తీయడం, బైక్ లేదా కారు తీసుకోవడం లేదా పార్టీ సమయంలో పని లేదా ఇంటి నుండి వస్తువులను తీసుకోవడం వంటివి ఉంటాయి.  భారత న్యాయ సంహిత సెక్షన్ 303 ప్రకారం దొంగతనం అంటే ఒకరి అనుమతి లేకుండా వారి స్వాధీనం నుండి కదిలే ఆస్తిని తీసుకోవడం. ఆస్తి కదిలేదిగా ఉండాలి. చట్టం దానిని యజమాని నియంత్రణ నుండి తీసివేయాలి.

దోపిడీ

దోపిడీలో దొంగతనం కూడా ఉంటుంది. భారత న్యాయ సంహిత సెక్షన్ 309 ప్రకారం దోపిడీ అనేది ఒక రకమైన దొంగతనం. దీనిలో ఎవరైనా దొంగతనం సమయంలో లేదా తర్వాత మరణం, గాయం, భయాన్ని కలిగిస్తారు. ఈ చర్యలు దోపిడీని దొంగతనం నుండి భిన్నంగా చేస్తాయి. దోపిడీకి శిక్ష 10 సంవత్సరాల వరకు జైలు శిక్ష, జరిమానా.. కొన్ని సమయాల్లో హైవే దోపిడీలకు ఎక్కువ శిక్షలు ఉంటాయి. తక్షణ హాని కలిగించేంత దగ్గరగా ఉంటే నేరస్థుడిని 'ప్రజలు'గా పరిగణిస్తారు.

 

డకోయిటీ
ఐదుగురు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ మంది కలిసి దోపిడీకి పాల్పడినప్పుడు దాన్ని డకోయిటీ అంటారు. ఇందులో ఆ చర్యకు పాల్పడేవారు చురుకుగా ఉంటారు. వారికి పెద్ద ఎత్తున సాయం చేసే వాళ్లు కూడా ఉంటారు.  ఈ సమూహ ఆధారిత నేరం డకోయిటీని చట్టం ప్రకారం ఇతర రకాల దోపిడీల నుండి వేరు చేస్తుంది. డకోయిటీకి పాల్పడే వారికి జీవిత ఖైదు, పది సంవత్సరాల వరకు కఠిన జైలు శిక్ష, జరిమానా విధించవచ్చు. దోపిడీ సమయంలో హత్య జరిగితే, పాల్గొన్న వారందరికీ మరణశిక్ష, జీవిత ఖైదు లేదా కనీసం పది సంవత్సరాల కఠిన జైలు శిక్ష, జరిమానాతో పాటు శిక్ష విధించవచ్చు. దోపిడీకి సిద్ధమైతే పదేళ్ల వరకు కఠిన జైలు శిక్ష జరిమానా కూడా విధించబడుతుంది. అదనంగా, దోపిడీ చేయడానికి సమావేశమైన సమూహంలో భాగం అయితే కూడా ఏడు సంవత్సరాల వరకు కఠిన జైలు శిక్ష,  జరిమానా విధించబడుతుంది.