Foot Hand Mouth Disease: ‘మౌత్-హ్యాండ్-ఫుట్’ డిసీజ్: ఒకేసారి పాదాలు, చేతులు, నోటికి వచ్చే ఈ వ్యాధితో జాగ్రత్త, లక్షణాలివే!

నోటిపూతతోపాటు మీ చేతులు, కాళ్లు ఇలా మారుతున్నాయా? అయితే, మీరు తప్పకుండా డాక్టర్‌‌ను సంప్రదించండి.

Representational Image/Pexels

‘మౌత్-హ్యాండ్-ఫుట్’ అనే ఈ వ్యాధి గురించి మీకు తెలుసా? ఇది నోరు, చేతులు, పాదాలకు వచ్చే ఈ వ్యాధికి మందు లేదు, నివారణ ఒక్కటే మార్గం. సాధారణంగా పిల్లలకు వచ్చే ఈ వ్యాధి పెద్దల్లో కూడా ఏర్పడుతుందని వైద్యులు చెబుతున్నారు. 

‘మౌత్-హ్యాండ్-ఫుట్’ వ్యాధి ఒక సాధారణ ఇన్ఫెక్షన్. ఇది ఇతరులకు కూడా సోకే అవకాశం ఉంది. మీకు ఎప్పుడైనా ఒకేసారి నోటిపూత, కాళ్లు, చేతులపై మచ్చలు ఏర్పడినట్లయితే.. అది కచ్చితంగా ‘మౌత్-హ్యాండ్-ఫుట్’ వ్యాధిగా పరిగణించాలి. 10 ఏళ్ల కంటే తక్కువ వయస్సు గల చిన్నారుల్లో ఎక్కువగా కనిపించే ఈ వ్యాధి.. ఇప్పుడు పెద్దలను వదలడం లేదట.  
                 
లక్షణాలు ఇవే: ఈ వ్యాధికి గురైన మూడు నుంచి ఐదు రోజుల తర్వాతే లక్షణాలు ఒక్కొక్కటిగా బయటపడతాయి. ఈ కింది లక్షణాలు మీలో కనిపిస్తే తప్పకుండా డాక్టర్‌ను సంప్రదించండి.  

ముందుగా కనిపించే లక్షణాలు:
⦿ శరీర ఉష్ణోగ్రత పెరుగుతుంది
⦿ ఆకలి వేయదు
⦿ కడుపు నొప్పి
⦿ గొంతు, నోరు నొప్పి
⦿ దగ్గు

వ్యాధి ముదిరిన తర్వాత కనిపించే లక్షణాలు:

నోటిలో పుండ్లు: వ్యాధి ఏర్పడిన ఒకటి లేదా రెండు రోజుల తర్వాత నాలుకపై, నోటి లోపల ఎర్రటి మచ్చలు కనిపిస్తాయి. ఇవి నోటి పూతల తరహాలోనే ఉంటాయి. ఇవి చాలా బాధిస్తాయి. ఆహరం తీసుకోవడం కష్టమవుతుంది. కనీసం నీళ్లు కూడా తాగలేరు. ఈ సమస్య సుమారు ఒక వారం రోజులు వరకు ఉండవచ్చు.  

దద్దుర్లు, పొక్కులు: నోటి పూతలు కనిపించిన తర్వాత, చిన్న ఎర్రటి మచ్చలతో దద్దుర్లు చర్మంపై కనిపిస్తాయి. చేతి వేళ్లు, చేతి వెనుక, అరచేతులు, పాదాల అరికాళ్లపై ఈ మచ్చులు కనిపిస్తాయి. ఈ మచ్చలు క్రమేనా బూడిద రంగులో బొబ్బలుగా మారవచ్చు. ఈ బొబ్బలు కొన్నిసార్లు దురదగా, మంటగా ఉంటాయి. చికాకు కలిగిస్తాయి. సుమారు 10 రోజుల వరకు ఇవి ఉంటాయి.

చికిత్స లేదు, నివారణ సాధ్యమే: ఈ వ్యాధికి ప్రత్యేకంగా చికిత్స ఏమీ లేదు. కానీ, వైద్యులు రాసిచ్చే మందుల వల్ల వ్యాధి తీవ్రం కాకుండా అరికట్టవచ్చు. ఆ కోర్సును వాడితే క్రమేనా వ్యాధి తగ్గుముఖం పట్టవచ్చు. ఈ వ్యాధి సోకితే మీరు బయటకు వెళ్లకపోవడమే ఉత్తమం. ఇంట్లోనే విశ్రాంతి తీసుకోవడం ద్వారా వ్యాధిని కంట్రోల్ చేయొచ్చు. 
 
వ్యాధి సోకిన తర్వాత ఇలా చేస్తే మంచిది: 
⦿ శరీరం డీహైడ్రేషన్(నిర్జలీకరణ)కు గురికాకుండా ఉండేందుకు నీళ్లు ఎక్కువగా తాగాలి. 
⦿ పాలు తాగడం కూడా మంచిదే. 
⦿ నోటిలో పుండ్ల వల్ల తినడం అసౌకర్యంగా ఉంటే.. ఆహారాన్ని మెత్తగా సూప్‌గా చేసుకుని తినండి. 
⦿ ముఖ్యంగా పెరుగు అన్నం తినడమే ఉత్తమం. 
⦿ కారం, మసాలాలు, వేడి వేడి ఆహారానికి కొన్నాళ్లు దూరంగా ఉండండి. 
⦿ పారాసెటమాల్, ఇబుప్రోఫెన్ వంటి మాత్రలు గొంతు నొప్పి, జ్వరాన్ని తగ్గించగలవు.
⦿ గోరువెచ్చని, ఉప్పునీటితో పుక్కిలించడం వల్ల నోటి పూతల నుంచి తాత్కాలిక ఉపశమనం పొందవచ్చు.
⦿ నోటి పూతల మంట నుంచి ఉపశమనం కోసం మౌత్ జెల్, రిన్సెస్, స్ప్రేలను ఉపయోగించవచ్చు. 
⦿ పిల్లల విషయంలో జాగ్రత్తగా ఉండాలి. వారు ఏమీ తాగకపోతే ఫిట్స్‌, బలహీనతకు గురయ్యే ప్రమాదం ఉంది.
⦿ ఈ వ్యాధి గురించి కలత వద్దు. 7 నుంచి 10 రోజులలో దానంతట అదే తగ్గిపోతుంది.
⦿ కానీ, ఈ వ్యాధిని భరించమే కష్టం.
⦿ మీరు దగ్గినప్పుడు లేదా తుమ్మినప్పుడు మీ నోరు, ముక్కును క్లాత్‌తో అడ్డుపెట్టుకోవాలి.
⦿ చేతులను తరచుగా సబ్బు, నీటితో కడగాలి.
⦿ రోగి ఉపయోగించే వస్తువులను, బెడ్‌ను ఉపయోగించవద్దు. 

గమనిక: ఈ వ్యాధిపై మీకు అవగాహన కల్పించేందుకు మాత్రమే ఈ సమాచారాన్ని అందించాం. ఇది వైద్యానికి, చికిత్సకు ప్రత్యామ్నాయం కాదు. మీకు ఎలాంటి ఆరోగ్య సమస్యలున్నా.. డాక్టర్‌ను సంప్రదించాలి. ఈ సమాచారంలో పేర్కొన్న అంశాలకు ‘ఏబీపీ దేశం’, ‘ఏబీపీ నెట్‌వర్క్’ బాధ్యత వహించదని గమనించగలరు.