Cost of Printing Indian Currency Notes : పది నుంచి 500 రూపాయల వరకు ఒక నోటు ముద్రించడానికి ఎంత ఖర్చు అవుతుందో తెలుసా ?

Cost of Printing Indian Currency : రోజువారీగా ఉపయోగించే 10 నుంచి 500 రూపాయల నోట్లు తయారు చేయడానికి ప్రభుత్వం ఒక్కో నోటుకు ప్రభుత్వం ఎంత ఖర్చు చేస్తుందో తెలుసా?

డబ్బులు ప్రింట్ చేయడానికి ఎంత ఖర్చు అవుతుంది

భారతదేశంలో నోట్లను ముద్రించే పనిని రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI) చేస్తుంది. దేశంలో డబ్బులు ప్రింట్ చేసేవి నాలుగు ప్రింటింగ్ ప్రెస్లు ఉన్నాయి. మొదటిది నాసిక్లో, రెండవది దేవాస్, మైసూర్, సల్బోనిలో ఉన్నాయి. ఈ ప్రదేశాలలో వివిధ విలువ కలిగిన నోట్లు తయారు చేస్తారు.

నోట్లు ముద్రించడానికి ప్రత్యేకమైన కాగితం, సిరాను విదేశాల నుంచి కూడా దిగుమతి చేస్తారు. దీని వలన వ్యయం పెరుగుతుంది. RBI నివేదిక ప్రకారం.. చిన్న విలువ కలిగిన నోట్లు అంటే 10, 20, 50 రూపాయల నోట్లను ముద్రించడానికి దాదాపు 1 నుంచి 2 రూపాయల వరకు ఖర్చవుతుంది.

వంద రూపాయల నోటు ముద్రించడానికి రెండు నుంచి మూడు రూపాయల వరకు ఖర్చు ఉంటుంది. 500 రూపాయల నోటు తయారు చేయడానికి 25 రూపాయాల నుంచి 30 రూపాయాల వరకు ఖర్చు అవుతుంది.

ప్రభుత్వం నోటుపై ముద్రించిన విలువ కంటే చాలా తక్కువ ఖర్చుతో ప్రింట్ అవుతాయి. నోటు తయారు చేయడానికి సాధారణ కాగితం ఉపయోగించరు. కానీ ప్రత్యేకమైన కాటన్, భద్రతా లక్షణాలు కలిగిన కాగితాలు ఉపయోగిస్తారు.

ఈ కాగితంలో వాటర్​మార్క్, సెక్యూరిటీ థ్రెడ్, మైక్రో లెటరింగ్, కలర్-షిఫ్టింగ్ ఇంక్ వంటి ఫీచర్లు ఉన్నాయి. దీనివల్ల నకిలీ నోట్లను సులభంగా గుర్తించవచ్చు. అందుకే నోట్లు ముద్రించే ఖర్చు పెరుగుతుంది.

ప్రతి సంవత్సరం RBI లక్షల కోట్ల నోట్లను ముద్రిస్తుంది. నివేదికల ప్రకారం.. 2022-23 సంవత్సరంలో RBI నోట్లను ముద్రించడానికి దాదాపు 4,900 కోట్ల రూపాయలు ఖర్చు చేసింది. ఈ ఖర్చు ప్రతి సంవత్సరం నోట్ల డిమాండ్, పాత నోట్లను తిరిగి తీసుకోవడంపై ఆధారపడి ఉంటుంది.

నాణేలు తయారు చేయడానికి ఎక్కువ ఖర్చు అవుతుంది. ఉదాహరణకు 1 రూపాయి నాణెం తయారు చేయడానికి ప్రభుత్వానికి దాదాపు 1.6 రూపాయలు ఖర్చు అవుతుంది.