Nobel Prize In Economics: జోయెల్ మొకీర్, ఫిలిప్ ఆగియోన్, పీటర్ హోవిట్కు ఆర్థిక శాస్త్రంలో నోబెల్, ఏ పరిశోధనకు లభించిందో తెలుసా?
Nobel Prize In Economics: 2025లో మోకిర్, అగియాన్ , హోవిట్ దీర్ఘకాలిక వృద్ధిలో ఆవిష్కరణ పాత్ర వివరించిన ఆర్థిక శాస్త్రంలో నోబెల్ బహుమతిని గెలుచుకున్నారు.
Nobel Prize In Economics: ఆల్ఫ్రెడ్ నోబెల్ జ్ఞాపకార్థం 2025 ఆర్థిక శాస్త్రాలలో స్వెరిజెస్ రిక్స్బ్యాంక్ బహుమతిని జోయెల్ మోకిర్, ఫిలిప్ అగియోన్, పీటర్ హోవిట్కు రాయల్ స్వీడిష్ అకాడమీ ఆఫ్ సైన్సెస్ సోమవారం ప్రకటించింది. ఆవిష్కరణ దీర్ఘకాలిక ఆర్థిక వృద్ధిని ఎలా నడిపిస్తుందో వివరించిన వారి మార్గదర్శక పరిశోధనలకు జోయెల్ మోకిర్, ఫిలిప్ అగియోన్, పీటర్ హోవిట్కు లభించింది.
"సాంకేతిక పురోగతి ద్వారా స్థిరమైన వృద్ధికి ముందస్తు అవసరాలను గుర్తించినందుకు" మోకిర్ బహుమతిలో సగం అందుకున్నారు, అయితే అగియోన్, హోవిట్ మిగిలిన సగం "సృజనాత్మక విధ్వంసం ద్వారా స్థిరమైన వృద్ధి సిద్ధాంతం కోసం" పంచుకున్నారు అని అకాడమీ తన ప్రకటనలో తెలిపింది.
స్తబ్దత నుంచి స్థిరమైన వృద్ధి వరకు
రాయల్ స్వీడిష్ అకాడమీ ఆఫ్ సైన్సెస్ ప్రకారం, సాంకేతిక పురోగతి సమాజాలను రూపొందించే కీలక శక్తి, పాత ఉత్పత్తులు, ఉత్పత్తి పద్ధతులను "ముగింపులేని చక్రంలో" కొత్త వాటితో భర్తీ చేయవచ్చు. ఈ డైనమిక్ ప్రక్రియ ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఆర్థిక వృద్ధికి, మెరుగైన జీవన ప్రమాణాలకు ఆధారం.
అయితే, మానవ చరిత్రలో ఎక్కువ భాగం, ఆర్థిక స్తబ్దత ప్రమాణంగా ఉందని అకాడమీ గుర్తించింది. తాత్కాలిక శ్రేయస్సుకు దారితీసే అప్పుడప్పుడు ఆవిష్కరణలు ఉన్నప్పటికీ, వృద్ధి చివరికి పూర్తిగా ఫ్లాట్గా మారుతుంది. "2025 ఆర్థిక శాస్త్రాల గ్రహీతలు స్థిరమైన వృద్ధిని తేలికగా తీసుకోలేమని నేర్పించారు" అని అకాడమీ పేర్కొంది.
అదుపులేని ఏకస్వామ్యాలు, విద్యా స్వేచ్ఛపై పరిమితులు, ప్రపంచ జ్ఞాన భాగస్వామ్యానికి అడ్డంకులు ఈ వృద్ధికి ఆటంకం కలిగించవచ్చని వారి పరిశోధన హైలైట్ చేస్తుంది. "ఇలాంటి వాటిపై స్పందించడంలో విఫలమైతే, స్థిరమైన వృద్ధిని, సృజనాత్మక విధ్వంసాన్ని ఇచ్చిన యంత్రం పనిచేయడం మానేయవచ్చు, మరోసారి స్తబ్దతకు అలవాటు పడవలసి ఉంటుంది" అని హెచ్చరించింది.
సృజనాత్మక విధ్వంసం సిద్ధాంతం
ఆర్థికవేత్తలు ఫిలిప్ అఘియాన్, పీటర్ హోవిట్ 1992లో ఒక సెమినల్ గణిత నమూనాను అభివృద్ధి చేశారు. "సృజనాత్మక విధ్వంసం" ద్వారా పురోగతిని ఎలా పెంచుతుందో ఆ ఆవిష్కరణ వివరిస్తుంది. ఒక ఉన్నతమైన ఉత్పత్తి మార్కెట్లోకి ప్రవేశించినప్పుడు, అది పాత వాటిని రీప్లేస్ చేస్తుందని, చాలా సంస్థలను బయటకు నెట్టివేస్తుందని వారి నమూనా చూపించింది.
ఈ ప్రక్రియలో పరిశోధన, అభివృద్ధిలో పెట్టుబడిని ప్రభావితం చేసే పోటీ శక్తులు ఉంటాయని వారు వివరించారు. ఇవి ప్రజల మద్దతు కోసం వేగం, అవసరం, సమయం, మార్కెట్ పరిస్థితుల ప్రకారం మారుతుంది.
జోయెల్ మోకిర్ ఆవిష్కరణలపై చారిత్రక దృష్టి
చరిత్రకారుడు జోయెల్ మోకిర్ ఆర్థిక చరిత్రను పరిశీలించి స్థిరమైన వృద్ధిపై సమాధానాలు గుర్తించారు. శాశ్వత ఆవిష్కరణకు "ఉపయోగకరమైన జ్ఞానం" - సైద్ధాంతిక, ఆచరణాత్మక - నిరంతర ప్రవాహం అవసరమని పరిశోధన నొక్కి చెప్పింది.
శాస్త్రీయ అవగాహన ద్వారా ఏదైనా ఎందుకు పని చేస్తుందో వివరించే ప్రతిపాదన తెలివి, దానిని ఎలా పని చేయాలో ఆచరణాత్మక దశలు లేదా నమూనాలను అందించే సూచనాత్మక జ్ఞానం మధ్య తేడాను ఆయన గుర్తించారు.
పారిశ్రామిక విప్లవానికి ముందు, విషయాలు ఎందుకు పని చేశాయో అర్థం లేకపోవడం మరింత అభివృద్ధిని పరిమితం చేసిందని మోకిర్ నిరూపించారు. కొత్త ఆలోచనలను ప్రోత్సహించే, మార్పును స్వీకరించే సమాజం ప్రాముఖ్యతను కూడా ఆయన పరిశోధన నొక్కి చెప్పింది.
గత రెండు శతాబ్దాలుగా మొదటిసారిగా స్థిరమైన ఆర్థిక వృద్ధి చూశాం. లక్షలాది మందిని పేదరికం నుంచి బయటకు తీసుకురావడం, జీవన ప్రమాణాలను మార్చడం ఇందులో భాగం.
ఈ సంవత్సరం గ్రహీతలు - జోయెల్ మోకిర్, ఫిలిప్ అగియోన్, పీటర్ హోవిట్ ఆవిష్కరణ "మరింత పురోగతికి ప్రేరణనిస్తుంది"సృజనాత్మక విధ్వంసం చక్రం ప్రపంచవ్యాప్తంగా శ్రేయస్సును ఎలా కొనసాగిస్తుందో సమిష్టిగా వెలుగులోకి తెచ్చిందని అకాడమీ నిర్ధారించింది.
టాప్ హెడ్ లైన్స్
ట్రెండింగ్ వార్తలు
