నవంబర్ 6 శుక్రవారం ధనత్రయోదశి సాయంత్రం యమదీపం ఎలా వెలిగించాలి? 

Yama Deepam 2026: ధనత్రయోదశితో దీపావళి వేడుకలు ప్రారంభమవుతాయి. ఈ రోజు సాయంత్రం యమధర్మరాజుని స్మరిస్తూ దక్షిణ దిశగా దీపం వెలిగిస్తారు. ఆ దీపం ప్రాముఖ్యత ఏంటంటే..

నవంబర్ 6 శుక్రవారం ధనత్రయోదశి సాయంత్రం యమదీపం ఎలా వెలిగించాలి? 

Source : https://in.pinterest.com/

Show Quick Read

Key points generated by AI, verified by newsroom

• ప్రదోష కాలంలో ఇంటి దక్షిణ దిశగా దీపం వెలిగించాలి.

Dhanatrayodashi : ధనత్రయోదశి రోజు వినాయకుడు, లక్ష్మీదేవి, ధన్వంతరిని పూజిస్తారు. అయితే ఈ రోజు యమధర్మరాజును స్మరిస్తూ కుటుంబం మొత్తానికి ఆయుష్షు ఆరోగ్యాన్ని ప్రసాదించమని ప్రార్థిస్తూ దక్షిణ దిశగా దీపంవెలిగించే సంప్రదాయం ఉంది. ఈ దీపాన్ని యమదీపం అంటారు.  

యమ దీపం ఎందుకు వెలిగిస్తారు?

యముడు అంటే మృత్యువు అధిపతి మాత్రమే కాదు ధర్మాన్ని పరిరక్షించే ధర్మరాజు. సూర్య భగవానుడికి కుమామరుడైన యమధర్మరాజును దక్షిణ దిశకు అధిపతిగా పూజిస్తారు. ధన త్రయోదశి రోజు ప్రదోష సమయంలో ఇంటి ప్రధాన ద్వారం వెలుపల దక్షిణాభిముఖంగా దీపం వెలిగించి యమధర్మరాజును ప్రార్థిస్తారు.

కుటుంబ సభ్యులంతా ఆయురారోగ్యాలతో వర్ధిల్లాలని, అకాల మృత్యు భయం తొలగిపోవాలని,  అనారోగ్యం నుంచి ఉపశమనం, ఆపదల నుంచి రక్షణ కలగాలని, కుటుంబంలో శాంతి, సౌభాగ్యం ఉండాలని యమధర్మరాజును ప్రార్థిస్తాను. 

యమదీపం వెనుకున్న పురాణ కథ
 
హేముడు అనే రాజుకు ఓ కుమారుడు జన్మిస్తాడు. ఆ బాలుడి జాతకాన్ని పరిశీలించిన జ్యోతిష్కులు వివాహమైన నాలుగవ రోజున మృత్యుగండం ఉందని చెబుతారు. ఆ యువరాజు భార్య తన భర్తను మృత్యువు నుంచి కాపాడుకోవాలని సంకల్పిస్తుంది. యముడు వచ్చే మార్గంలో బంగారు ఆభరణాలు, దీపాలు, ప్రకాశవంతమైన వస్తువులను ఉంచి ఆ ప్రదేశమంతా వెలుగులతో నింపుతుంది. ఈ దీపాల ప్రకాశం వల్ల యమధర్మరాజు దృష్టి మరలిపోయిందని.. ఇంటి లోపలకు ప్రవేశించలేకపోయాడని పురాణకథ. అప్పటి నుంచి ధన త్రయోదశి రోజు యముడికి దీపదానం చేసే సంప్రదాయం ప్రాచుర్యంలోకి వచ్చిందని చెబుతారు.

యమ దీపం ఎలా వెలిగించాలి?

ముందుగా ఇంటి ప్రధాన ద్వారాన్ని శుభ్రం చేసి ముగ్గు వేయాలి. స్నానం చేసి పరిశుభ్రమైన దుస్తులు ధరించి దీపం వెలిగించాలి. కొందరు నాలుగు ముఖాలున్న దీపాన్ని కూడా వెలిగిస్తారు. యమ ధర్మరాజును స్మరించుకుంటూ దీపానికి పూలు, అక్షతలు సమమర్పిస్తారు. మట్టి ప్రమిదలో నువ్వులనూనె కానీ ఆవనూనె కానీ పోసి పత్తితో చేసిన వత్తిని వేసి వెలిగించాలి. దీపం దక్షిణ దిశగా ఉండాలి. ఆ దీపానికి పసుపు, కుంకుమ, పూలు, అక్షతలు సమర్పించాలి. మీ నగరంలో సూర్యాస్తమయ సమయాన్ని అనుసరించి ప్రదోష సమమయంలో యమదీపం వెలిగించాలి. ఇంకా స్పష్టంగా చెప్పాలంటే సాయంత్రం ఐదున్నర నుంచి ఏడు గంటల లోపు యమదీపం వెలిగించండి.  

యమ దీపం వెలిగించిన తర్వాత చదవాల్సిన మంత్రం
 
మృత్యునా పాశదండాభ్యాం కాలేన శ్యామయా సహ।
త్రయోదశ్యాం దీపదానాత్ సూర్యజః ప్రీయతాం మమ॥

మృత్యుపాశం, దండాన్ని ధరించిన యమధర్మరాజు, ఆయనతో సంబంధం కలిగిన కాలశక్తిని స్మరిస్తూ త్రయోదశి రోజున ఈ దీపాన్ని సమర్పిస్తున్నాను. సూర్యభగవానుడి కుమారుడైన యమధర్మరాజు ప్రసన్నుడై మా కుటుంబానికి క్షేమాన్ని ప్రసాదించుగాక అని అర్థం.
 
యమధర్మరాజు మూల మంత్రం:

 ఓం యమాయ నమః

గమనిక: ఆధ్యాత్మికవేత్తలు సూచించిన వివరాలు, ఆధ్యాత్మిక గ్రంధాల్లో పొందుపరిచిన సమాచారం ఆధారంగా అందించిన కథనం ఇది. వీటిని ఎంతవరకూ పరిగణలోకి తీసుకోవాలన్నది పూర్తిగా మీ వ్యక్తిగతం. 

మరిన్ని చదవండి

దీపావళి వారం (నవంబర్ 5-11) రాశిఫలాలు: తులా, వృశ్చికం, ధనస్సు, మకరం, కుంభం, మీనంలో ఈ 4 రాశులవారికి అదృష్టం, ఐశ్వర్యం!

దీపావళి 2026 వారఫలాలు (నవంబర్ 5 -11) మేషం, వృషభం, మిథునం, కర్కాటకం, సింహం, కన్యా రాశికి అదృష్టం, డబ్బు, ఉద్యోగం, ప్రేమ జాతకం!