GenZ Student Protest Victory:  ఎన్‌టీఏ  వైఫల్యం, నీట్  పశ్నాపత్రాల లీకేజీ వివాదం చివరకు కేంద్ర విద్యాశాఖ మంత్రి ధర్మేంద్ర ప్రధాన్ రాజీనామాతో తుదిఘట్టానికి చేరుకుంది. ప్రారంభంలో  ఒక్క రాజీనామాకు ఒప్పుకుంటే ప్రతిపక్షాల ఒత్తిడికి తలొగ్గినట్లవుతుంది, ప్రభుత్వం బలహీనపడిందనే సంకేతాలు వెళ్తాయి అని భావించిన ఎన్డీయే నాయకత్వం, ప్రధాన్‌ను కాపాడుకునేందుకే ప్రాధాన్యత ఇచ్చింది. అయితే, రోజురోజుకూ ఉధృతమవుతున్న నిరసనలతో కేంద్రం తన పట్టుదలను పక్కనపెట్టి ప్రధాన్‌ చేత రాజీనామా చేయించక తప్పలేదు. ప్రారంభంలో రాజకీయ ప్రతిష్టకు పోయినప్పటికీ, ఆ తర్వాత జరిగిన వ్యూహాత్మక మార్పుల వెనుక బిజెపి అగ్రనాయకత్వం వేసిన కీలక అంచనాలు ఉన్నాయి.

Continues below advertisement

1.జెన్ జీ యువత ఆగ్రహాన్ని గుర్తించిన కేంద్రం

 కేంద్రం నిర్ణయం మారడానికి మొదటి ప్రధాన కారణం జెన్‌జీ  యువత ఆగ్రహం రాజకీయ సరిహద్దులు దాటడం . మొదట్లో ఇది ప్రతిపక్షాలు రగిలిస్తున్న రాజకీయ నిరసన అని భావించినప్పటికీ, లక్షలాది మంది విద్యార్థులు, వారి తల్లిదండ్రులు రోడ్డెక్కడంతో ఇది రాజకీయాతీత ప్రజానుకూల ఆగ్రహంగా మారింది. రాబోయే వివిధ రాష్ట్రాల అసెంబ్లీ ఎన్నికలలో ఈ యూత్ ఓటు బ్యాంకు  ఎదురుతిరిగితే జరిగే రాజకీయ నష్టం, ఒక మంత్రి రాజీనామా వల్ల జరిగే నష్టం కంటే తీవ్రమైనదని బీజేపీ అధిష్టానం గ్రహించింది. దీంతో పొలిటికల్ ఇమేజ్ కంటే ఓటు బ్యాంకు పరిరక్షణే ముఖ్యమని భావించి ప్రధాన్ రాజీనామాను ఆమోదించింది.

Continues below advertisement

2. నైతిక జవాబుదారీతనం 

రెండోది,  నైతిక జవాబుదారీతనం  పై వచ్చిన తీవ్రమైన ఒత్తిడి . విద్యా వ్యవస్థలో సమూల సంస్కరణలు చేస్తామని, ఉన్నతాధికారులను మార్చామని ప్రభుత్వం ప్రకటించినా,  నిర్ణయాధికారంలో ఉన్న అగ్రనేత బాధ్యత వహించకుండా కింది స్థాయి అధికారులను బలిపశువులను చేస్తున్నారు అనే భావన ప్రజల్లోకి బలంగా వెళ్లింది. కేవలం పరిపాలనాపరమైన చర్యలు సంతృప్తినివ్వలేదని, మంత్రి నిష్క్రమణతోనే విద్యా వ్యవస్థ పారదర్శకతపై నమ్మకం తిరిగొస్తుందనే భావన పౌర సమాజంలో పెరిగింది. ఈ నైతిక ఒత్తిడి నుంచి ప్రభుత్వాన్ని గట్టెక్కించడానికి ప్రధాన్ నిష్క్రమణ తప్పనిసరిగా మారింది.

3. కేంద్ర మంత్రివర్గ పునర్వ్యవస్థీకరణ  వ్యూహం

మూడో ప్రధాన అంశం  కేంద్ర మంత్రివర్గ పునర్వ్యవస్థీకరణ  వ్యూహం . ప్రధాన్‌ను పదవి నుంచి తొలగిస్తే విపక్షాల విజయంగా ప్రచారంలోకి వస్తుందన్న ఆందోళన ఉన్నప్పటికీ, రాజీనామాను ఒక స్వచ్ఛంద నిర్ణయంగా చూపిస్తూనే.. త్వరలో జరగబోయే మంత్రివర్గ ప్రక్షాళనను తమకు అనుకూలంగా వాడుకోవాలని బీజేపీ భావించింది. ప్రధాన్‌ను విద్యారంగ సమస్యల నుంచి తప్పించి, పార్టీ సంస్థాగత బాధ్యతలకు లేదా రాబోయే రాష్ట్ర ఎన్నికల బాధ్యతలకు ఉపయోగించుకోవడం ద్వారా అటు విద్యార్థుల ఆగ్రహాన్ని చల్లార్చడం, ఇటు నాయకుడికి గౌరవప్రదమైన నిష్క్రమణ కల్పించడం అనే రెండు లక్ష్యాలను ప్రభుత్వం సాధించింది.

అంతిమంగా, ఈ పరిణామం  ప్రభుత్వ స్థిరత్వం కంటే ప్రజాస్వామ్య ప్రజాకాంక్షే మిన్న  అనే సందేశాన్ని ఇచ్చింది. ప్రారంభంలో రాజీనామా డిమాండ్‌ను తిరస్కరించడం రాజకీయ వ్యూహమైనప్పటికీ, కాలక్రమేణా సమస్య తీవ్రతను బట్టి నిర్ణయాన్ని సవరించుకోవడం ప్రతిష్టకు భంగం కాదని, అది సమర్థవంతమైన రాజకీయ సమయస్ఫూర్తి అని బిజెపి గుర్తించింది. ప్రధాన్ రాజీనామా ద్వారా ఎన్‌టీఏ వివాదానికి రాజకీయంగా ముగింపు పలికి, రాబోయే రోజుల్లో కొత్త విద్యాశాఖ మంత్రి నేతృత్వంలో వ్యవస్థను సంస్కరించేందుకు కేంద్రం బాటలు వేసుకుంది.