Navratri 2026: శరత్కాల నవరాత్రుల రాకతో దేశవ్యాప్తంగా దుర్గాదేవి పూజ ప్రారంభమవుతుంది. ఉత్తర భారతదేశంలో తొమ్మిది రోజుల పాటు నవరాత్రులు, ఉపవాసాలు, కన్యా పూజలు జరుపుకుంటారు. కాగా, పశ్చిమ బెంగాల్‌లో షష్ఠి నుంచి దశమి వరకు దుర్గా పూజను అత్యంత ఉత్సాహంగా జరుపుకుంటారు. ఇది ఒక ప్రశ్నను లేవనెత్తుతుంది: నవరాత్రి, దుర్గా పూజ ఒకటేనా లేక వేర్వేరా?
వాస్తవానికి, అమ్మవారి ఆరాధన విషయంలో రెండింటికీ మతపరమైన ఆధారం ఉన్నప్పటికీ, వాటి పూజా పద్ధతులు , సాంస్కృతిక సంప్రదాయాలు భిన్నంగా ఉంటాయి. శరదృతు నవరాత్రులు తొమ్మిది రాత్రుల పాటు జరిగే అమ్మవారి ఆరాధన సంప్రదాయం కాగా, బెంగాల్ దుర్గా పూజ ఈ శరదృతు అమ్మవారి ఆరాధనకు ఒక ప్రత్యేకమైన ప్రాంతీయ , సాంస్కృతిక రూపం.
శాస్త్రాలలో నవరాత్రికి ఆధారం ఏంటి?
దేవీ భాగవత పురాణం ఏడవ స్కంధం అమ్మవారి ఆరాధనకు సంబంధించిన ఉపవాసాలను వివరిస్తుంది. ఇది ప్రతి సంవత్సరం రెండు ప్రధాన నవరాత్రుల గురించి ప్రస్తావిస్తుంది, ఒకటి శరదృతువులో, మరొకటి వసంతకాలంలో. ఇది శరదృతు , చైత్ర నవరాత్రుల ప్రాచీన మత సంప్రదాయానికి ఆధారాన్ని అందిస్తుంది.
నవరాత్రులలో, ప్రతిపాద నుంచి నవమి వరకు అమ్మవారి వివిధ రూపాలను పూజిస్తారు. ఉత్తర భారతదేశంలో, శైలపుత్రి నుంచి సిద్ధిదాత్రి వరకు నవదుర్గ ఆరాధన ప్రబలంగా ఉంది. ఈ కాలంలో, ఘటస్థాపన, ఉపవాసం, దుర్గా సప్తశతి పారాయణం , అష్టమి లేదా నవమి నాడు కన్యా పూజ వంటి ఆచారాలు పాటిస్తారు.
దుర్గా పూజలో కేవలం ఐదు రోజులే ఎందుకు ముఖ్యమైనవి?
బెంగాల్‌లో, దుర్గాదేవిని ఆరాధించడానికి షష్ఠి, సప్తమి, అష్టమి, నవమి , దశమి చాలా ముఖ్యమైన కాలాలు. షష్ఠి నాడు అమ్మవారి రాక, మేల్కొలుపుతో ప్రధాన పూజ ప్రారంభమవుతుంది. సప్తమి నాడు నవపత్రిక పూజ, అష్టమి నాడు మహా అష్టమి సంధి పూజ, నవమి నాడు మహా నవమి, దశమి నాడు విజయదశమి.. విగ్రహ నిమజ్జనం జరుపుకుంటారు.
అందుకే దుర్గా పూజను సాధారణంగా ఐదు రోజుల పండుగగా పిలుస్తారు. అయితే, దీని మతపరమైన మరియు సాంస్కృతిక సన్నాహాలు చాలా ముందుగానే ప్రారంభమవుతాయి. మహాలయతో ప్రారంభమై దశమి నాడు నిమజ్జనంతో ముగిసే దుర్గాదేవి పది రోజుల విస్తృతమైన ఆరాధన సంప్రదాయంగా యునెస్కో కూడా దుర్గా పూజను జాబితా చేసింది. 2021లో, కోల్కతాలోని దుర్గా పూజను యునెస్కో అమూర్త సాంస్కృతిక వారసత్వ జాబితాలో చేర్చారు.
దుర్గా సప్తశతితో సంబంధం ఏంటి?
మార్కండేయ పురాణంలోని ఒక ప్రసిద్ధ భాగమైన దేవీ మహాత్య, దుర్గా సప్తశతి లేదా చండీ పాఠం అని కూడా పిలుస్తారు. ఇది దుర్గాదేవి ఆరాధనకు ఒక ముఖ్యమైన గ్రంథం. ఇది మహిషాసురుడిపై ఆమె సాధించిన విజయంతో సహా, దేవి యొక్క వివిధ యుద్ధాలు , అవతారాలను వివరిస్తుంది. దుర్గా పూజ నవరాత్రులు రెండింటిలోనూ దీని పారాయణం సాంప్రదాయంగా ఆచరిస్తారు.
బెంగాల్‌లో దుర్గా పూజ చరిత్ర
బెంగాల్‌లో అమ్మవారిని పూజించే సంప్రదాయం పురాతనమైనది, కానీ నేడు మనం చూస్తున్న వైభవమైన దుర్గా పూజ వేడుకలు కాలక్రమేణా రూపుదిద్దుకున్నాయి. చరిత్రకారుల ప్రకారం, 18వ శతాబ్దంలో బెంగాల్‌లోని భూస్వామ్య, సంపన్న కుటుంబాలలో వైభవమైన దుర్గా పూజ ప్రతిష్టకు సామాజిక వేడుకకు ఒక ప్రధాన చిహ్నంగా మారింది. ఆ తర్వాత, సామూహిక పూజ.. బహిరంగ పండాల్‌ల సంప్రదాయం బలపడింది.
అందువల్ల, నవరాత్రి - దుర్గా పూజలను పూర్తిగా సంబంధం లేని రెండు పండుగలుగా పిలవడం సరికాదు, అలాగే వాటిని ఒకటే అని భావించడం కూడా పూర్తిగా సరైనది కాదు. నవరాత్రి అనేది తొమ్మిది రాత్రుల పాటు జరిగే శక్తి దేవత యొక్క సమగ్ర ఆరాధన, అయితే దుర్గా పూజ అనేది బెంగాల్ , తూర్పు భారతదేశంలో అభివృద్ధి చెందిన ఒక ప్రత్యేక ఆరాధన సంప్రదాయం, ఇందులో ఐదు రోజులు అత్యంత ముఖ్యమైనవిగా పరిగణిస్తారు.
గమనిక: ఇక్కడ అందించిన సమాచారం కేవలం నమ్మకాలు , అభిప్రాయాలపై మాత్రమే ఆధారపడి ఉంటుంది. ABP దేశంఏ నమ్మకాలను లేదా సమాచారాన్ని ఆమోదించదని గమనించడం ముఖ్యం . ఏదైనా సమాచారం లేదా అభిప్రాయంపై చర్య తీసుకునే ముందు సంబంధిత నిపుణుడిని సంప్రదించండి.