Budget 2026 : 2026-27 ఆర్థిక సంవత్సరం బడ్జెట్‌కు ముందు, వ్యవసాయ సంఘాలు, నిపుణులు డిజిటల్ మౌలిక సదుపాయాలు, ఎకో స్టేబుల్ వ్యవసాయ పద్ధతులు, సాంకేతిక పరిజ్ఞానాన్ని స్వీకరించడంలో పెట్టుబడులను పెంచాలని వాదిస్తున్నాయి. ఇది దేశంలోని దాదాపు సగం మంది శ్రామిక శక్తిని కలిగి ఉన్నప్పటికీ జాతీయ ఉత్పత్తికి సహాయ దోహదపడే రంగంగా మార్చేందుకు హెల్ప్ అవుతుంది.  

వ్యవసాయం, అనుబంధ రంగాలు భారతదేశ శ్రామిక శక్తిలో దాదాపు 45 శాతం మందికి మద్దతు ఇస్తూ, స్థూల విలువ జోడించిన దానికి కేవలం 18 శాతం మాత్రమే దోహదపడుతుండటంతో, 2026-27 బడ్జెట్ ఈ రంగాన్ని కేవలం సంక్షేమ రంగంగా కాకుండా ఆర్థిక వృద్ధికి ఇంజిన్‌గా మార్చడానికి కీలకమైన అవకాశాన్ని అందిస్తుందని పరిశ్రమ వర్గాలు చెబుతున్నాయి.

"వ్యవసాయం కేవలం సంక్షేమ రంగంగానే కాకుండా, ఉత్పాదకత, ఉపాధి, గ్రామీణ డిమాండ్, స్థితిస్థాపకతను నడిపించగల విశ్వసనీయ ఆర్థిక వృద్ధి ఇంజిన్‌గా గుర్తింపు పొందింది" అని EY ఇండియాలో GPS-వ్యవసాయం, జీవనోపాధి, సామాజిక, నైపుణ్యాల నాయకుడు అమిత్ వాత్స్యాయన్ అన్నారు.

పాడి పరిశ్రమ రంగం మద్దతు కోరుతోంది. హెరిటేజ్ ఫుడ్స్ లిమిటెడ్ ఎగ్జిక్యూటివ్ డైరెక్టర్ బ్రాహ్మణి నారా సెప్టెంబర్ 2025 GST హేతుబద్ధీకరణ ద్వారా సృష్టించిన అనుకూలమైన పరిస్థితులను ఎత్తి చూపారు, ఇది వ్యవస్థీకృత పాడి పరిశ్రమ విభాగంలో పనీర్, జున్ను, నెయ్యి, వెన్న వంటి అధిక-ప్రోటీన్, ఆరోగ్య-కేంద్రీకృత ఉత్పత్తులకు వినియోగదారుల ప్రాధాన్యతను వేగవంతం చేసింది.

రాష్ట్రీయ గోకుల్ మిషన్, నేషనల్ డిజిటల్ లైవ్‌స్టాక్ మిషన్ వంటి ప్రభుత్వ కార్యక్రమాలు 3,00,000 కంటే ఎక్కువ మంది రైతులను వ్యవస్థీకృత పర్యావరణ వ్యవస్థలో అనుసంధానించడంతో, బ్రహ్మణీ మూడు కీలకాంశాలు తెలియజేశారు: జంతువుల ఉత్పాదకతను పెంచడానికి నాణ్యమైన ఫీడ్, క్రోమోజోమ్-క్రమబద్ధీకరించిన వీర్యం కోసం సబ్సిడీ యాక్సెస్; భారతదేశంలోని 68,000 మంది నమోదిత పశువైద్యులు, 110,000-120,000 మంది అవసరాల మధ్య అంతరాన్ని తగ్గించడానికి పశువైద్య కళాశాల సామర్థ్యాన్ని విస్తరించడం; మినీ-డైరీ యూనిట్లకు, ముఖ్యంగా మహిళా వ్యవస్థాపకులకు మూలధన సబ్సిడీలను పెంచడం.

గ్రీన్ ఇన్‌ఫ్రాస్ట్రక్చర్, టెక్ అడాప్షన్ కీ వాత్స్యాయన్ సూక్ష్మ నీటిపారుదల, వాటర్‌షెడ్ నిర్వహణ, జలాశయ రీఛార్జ్, పునరుత్పాదక శక్తితో పనిచేసే వ్యవసాయ ఆస్తులలో పెట్టుబడుల ద్వారా గ్రీన్ ఇన్‌ఫ్రాస్ట్రక్చర్, ఎకో స్టేబుల్ నీటిపారుదలని స్కేలింగ్ చేయవలసిన అవసరాన్ని నొక్కి చెప్పారు.

"వృద్ధి దృక్పథం నుంచి, ఈ జోక్యాలు బలమైన కారకాలుగా కూడా పనిచేస్తాయి - గ్రామీణ డిమాండ్‌ను ప్రేరేపించడం, వ్యవసాయ ఆదాయాలను స్థిరీకరించడం,  ఆహార భద్రతను బలోపేతం చేయడం" అని ఆయన ఒక ప్రకటనలో తెలిపారు.

పంటకోత తర్వాత నష్టాలను తగ్గించడానికి నిల్వ, లాజిస్టిక్స్, వ్యవసాయ పరిశోధన, అభివృద్ధిలో ప్రభుత్వ-ప్రైవేట్ భాగస్వామ్యాలను విస్తరించాలని, పప్పుధాన్యాలు, ఇతర పోషకాహార-సున్నితమైన వస్తువులలో స్వావలంబనను సాధించడానికి విత్తన వ్యవస్థలలో పెట్టుబడులను కేంద్రీకరించాలని కూడా ఆయన పిలుపునిచ్చారు.

అంతర్జాతీయ అనుభవం నుంచి, ముఖ్యంగా జపాన్ రైతుల నుంచి, సాంకేతిక స్వీకరణను వేగవంతం చేయడానికి FPOలు, కృషి విజ్ఞాన కేంద్రాలలో ఉన్న క్లస్టర్ ఆధారిత రైతు పాఠశాలలకు అనుగుణంగా ఉండాలని వాత్స్యాయన్ సూచించారు.

డిజిటల్ మౌలిక సదుపాయాల పుష్ మ్యాప్‌మైక్రాప్ వ్యవస్థాపకుడు, CEO స్వాప్నిల్ జాదవ్ ప్రభుత్వం కచ్చితమైన వ్యవసాయాన్ని ముందుకు తీసుకెళ్లడానికి డిజిటల్ మౌలిక సదుపాయాలు, క్రెడిట్ లింకేజీలను ప్రోత్సహించాలని కోరారు.

"వ్యవసాయ డ్రోన్లు, IoT సెన్సార్లు, AI-ఆధారిత విశ్లేషణలు దిగుబడిని పెంచడానికి, నీరు, ఎరువుల వినియోగాన్ని ఆప్టిమైజ్ చేయడానికి, 140 మిలియన్ల వ్యవసాయ హోల్డింగ్‌లకు వాతావరణ స్థితిస్థాపకతను బలోపేతం చేయడానికి పరివర్తన సామర్థ్యాన్ని కలిగి ఉన్నాయి" అని ఆయన అన్నారు.

AGMARK-NET, e-NAM వంటి జాతీయ వేదికలతో వేగవంతమైన ఏకీకరణకు లక్ష్యంగా ఉన్న సబ్సిడీలు, బలమైన PPPలు, R&D పన్ను ప్రోత్సాహకాల కోసం జాదవ్ పిలుపునిచ్చారు, ఇది భారతదేశం ఇన్‌పుట్-హెవీ సబ్సిడీల నుంచి టెక్-ఆధారిత వ్యవసాయ పర్యావరణ వ్యవస్థకు మారడానికి సహాయపడుతుంది.

నిర్మాణాత్మక సంస్కరణలు అవసరం BDO ఇండియా వ్యవసాయ భాగస్వామి సౌమ్యక్ బిశ్వాస్ చిన్న, విచ్ఛిన్నమైన భూస్వాములు, అనుబంధ రంగాలలో సరిపోని పెట్టుబడి, అధిక పంటకోత అనంతర నష్టాలు, తక్కువ నిధులతో కూడిన పరిశోధనలతో సహా నిరంతర నిర్మాణాత్మక సవాళ్లను హైలైట్ చేశారు.

DARE కోసం నిధులను పెంచడం ద్వారా వాతావరణ-స్మార్ట్ వ్యవసాయాన్ని స్కేలింగ్ చేయడం, పశువులు, మత్స్య సంపద వంటి అనుబంధ రంగాలను బలోపేతం చేయడం, మార్కెట్-లింక్డ్ వ్యూహాలు, క్రెడిట్ హామీల ద్వారా FPOలను శక్తివంతం చేయడం, నీటి ఆధారిత పంటలపై అధిక ఆధారపడటాన్ని తగ్గించడానికి ఉద్యానవన, పప్పుధాన్యాలు, నూనెగింజలలో వైవిధ్యీకరణను ప్రోత్సహించడం వంటి ప్రాధాన్యతలను ఆయన వివరించారు.

డిజిటల్ ప్రజాప్రయోజనంగా AGRISTACK ప్రభావవంతమైన అమలు ఈ పరివర్తనకు వెన్నెముకగా ఉపయోగపడుతుందని వాత్స్యాయన్ అన్నారు. "రైతు డేటా, భూమి రికార్డులు, క్రెడిట్, భీమా, పొడిగింపు, మార్కెట్ ప్లాట్‌ఫామ్‌లను సమగ్రపరచడం ద్వారా, AGRISTACK కచ్చితమైన లక్ష్యాన్ని సాధించగలదు, లావాదేవీ ఖర్చులను తగ్గించగలదు. ప్రైవేట్ పెట్టుబడులలో రద్దీని తగ్గించగలదు" అని ఆయన జోడించారు.